Zelf regie behouden over het eigen leven

Mensen die een indicatie krijgen voor de Wet langdurige zorg (Wlz), willen zorg ontvangen die past bij hun dagelijks leven, hun sociale omgeving en hun eigen mogelijkheden. Het strategische thema Aan het roer van je eigen leven van CZ zorgkantoor sluit daarop aan. Het uitgangspunt ervan is kwaliteit van bestaan. Cliënten waarderen het dat het zorgkantoor en zorgaanbieders hierop inspelen.

23 juni 2026

Het thema

Aan het roer van je eigen leven staan betekent dat je zoveel mogelijk zelf keuzes maakt over hoe je leeft, woont en zorg ontvangt, samen met de mensen om je heen. Eigen regie behouden is voor mensen met een Wlz-indicatie vaak lastig. Soms zijn ze de regie zelfs al deels verloren. Juist daarom is het belangrijk om te blijven kijken naar wat iemand wél zelf kan en wil bepalen. CZ zorgkantoor wil dat mensen ondersteund worden, zodat zij zoveel mogelijk hun eigen leven blijven vormgeven. Daarom is Aan het roer van je eigen leven een belangrijk thema in de strategie van het zorgkantoor.

Liselore

Liselore Kindt, manager Zorgadvies CZ zorgkantoor

Logische keuze

Het is een logische keuze voor CZ zorgkantoor om Aan het roer van je eigen leven tot strategisch thema te benoemen, stelt manager Zorgadvies Liselore Kindt. “We zien dat mensen ook als ze een Wlz-indicatie hebben, regie over hun eigen leven willen houden”, zegt ze. “Ze willen niet dat hen alles uit handen wordt genomen, maar dat ze waar nodig worden geholpen op een manier die bij hen past. Dat sluit aan bij onze visie, want kwaliteit van bestaan is ons uitgangspunt.” Het is in lijn met wat mensen zelf wensen in hun leven, stelt Kindt. “Daarom stimuleren wij als CZ zorgkantoor Wlz-cliënten om zelfstandig te blijven samen met de mensen om hen heen en daarbij de regie zoveel mogelijk in eigen hand te houden. Dat draagt ook bij aan het toegankelijk en betaalbaar houden van de zorg, nu en in de toekomst.”

Ilse Mulder

Ilse Mulder, wijkverpleegkundige bij Amarijn

Liselore Kindt: We kijken niet alleen naar wat iemand op dat moment nodig heeft, maar ook naar hoe iemand leeft en wat de rol van het eigen netwerk is.

De rol van afdeling Zorgadvies

De afdeling Zorgadvies van CZ zorgkantoor is vaak het eerste contact voor cliënten en hun naasten om wegwijs te worden in de Wlz. Kindt: “In dat contact kijken we dan niet alleen naar wat iemand op dat moment nodig heeft, maar ook naar hoe iemand leeft en wat de rol is van het eigen netwerk. Het gesprek start met de vraag: ‘Wat is belangrijk in uw leven?’. We kijken verder dan alleen naar de gestelde indicatie en brengen actief het netwerk dat om de cliënt heen staat in kaart.” Er is dus echt wel wat veranderd ten opzichte van hoe het gesprek voorheen ging, stelt Kindt. “Waar voorheen de vraag ‘Welke zorg heeft u nodig?’ centraal stond, begint het gesprek nu bij wat iemand nodig heeft om de eigen regie te kunnen behouden. Dat vraagt om een ander soort gesprek met de cliënt.”

Mevrouw Jobse

Clasina Jobse, ontvangt zorg en ondersteuning

Ilse Mulder: Onze belangrijkste vraag is: wat heeft u nodig om uw eigen leven te kunnen blijven leiden?

De aanpak van zorgaanbieder Amarijn

Het is een uitgangspunt waarin de Zeeuwse zorgaanbieder Amarijn zichzelf goed herkent. “Amarijn is heel actief bezig met het thema Aan het roer van je eigen leven”, zegt wijkverpleegkundige Ilse Mulder, “vanuit het gedachtegoed van Positieve Gezondheid en reablement. We sturen actief aan op zelfredzaamheid van onze cliënten.” Positieve Gezondheid is een brede visie op gezondheid die niet alleen kijkt naar de afwezigheid van ziekte, maar vooral naar iemands vermogen om met fysieke, emotionele en sociale levensuitdagingen om te gaan. Reablement is een manier van denken en werken waarbij mensen zoveel mogelijk zelf hun leven blijven leiden. Niet door dingen over te nemen maar door samen te kijken naar wat iemand zelf kan, weer kan leren of wat het eigen netwerk kan bijdragen.

Haar werkgebied betreft thuiswonende cliënten met een Wlz-indicatie. Ze vertelt: “De belangrijkste vraag voor ons aan mensen is: ‘Wat heeft u nodig om uw eigen leven te kunnen blijven leiden en om zo lang mogelijk thuis te kunnen blijven wonen?’. We zien de maatschappelijke ontwikkeling ook hier in Zeeland. De personeelskrapte in de zorg brengt ons ertoe anders naar ons werk te kijken. We zijn meer gaan kijken naar wat iemand zelf kan, met hulpmiddelen en met inzet van het eigen netwerk. De vraag die dan overblijft, hoeft niet altijd te worden beantwoord met zorg door een wijkverpleegkundige. Die kan ook beter passen bij het sociaal domein, zoals via dagbesteding of thuisbegeleiding.”

Clasina Jobse: Ik wil heel graag thuis blijven wonen. Mijn kinderen en Amarijn helpen me daar ook bij.

Het netwerk benutten

Mulder merkt dat haar werk hierdoor is veranderd. “Ogen druppelen, steunkousen aan- en uittrekken, een controlemoment en het bestellen van materialen zijn dingen die de wijkverpleging niet meer doet. Voor dit soort handelingen worden standaard hulpmiddelen ingezet of we vragen het netwerk om te ondersteunen. Zorg kan ook tijdelijk worden ingezet om cliënten weer zelfredzaam te maken in het uitvoeren van handelingen; het (opnieuw) aanleren van bepaalde vaardigheden. We vragen nu: ‘Wat wilt u, wat heeft u daarvoor nodig en met wie kunt u dat?’. Daarbij betrekken we ook het netwerk: mantelzorgers, buren. Die zijn er natuurlijk niet altijd. Soms zijn mensen echt helemaal alleen. Dan kijken we samen met de cliënt naar oplossingen.” In het geval van de 85-jarige mevrouw Clasina Jobse is het netwerk er wel. “Het is jammer dat ik niet meer goed kan lopen”, vertelt zij, “en dat handwerken en breien me niet meer lukken. Maar ik wil wel heel graag thuis blijven wonen. Gelukkig heb ik een inwonende zoon die goed voor me zorgt en ook een dochter. Iedere week ga ik wandelen met een welzijnswerker, ik in een rolstoel. Dan kom ik altijd mensen tegen met wie ik een praatje maak. Ook ga ik drie keer in de week naar dagbesteding in de buurt. Daar zijn mensen die ik ken. Die dingen zorgen ervoor dat ik niet eenzaam ben. En Amarijn helpt met aankleden en wassen. Die hulp zou ik niet willen missen. Dat helpt me om thuis te kunnen blijven wonen.”

Passende aanpak

“Voor de wandeling met mevrouw Jobse zetten wij een welzijnswerker van Welzijn thuis in”, vertelt Mulder. “Dat is echt één-op-één contact. Het biedt antwoord op een vraag die niet begeleidend van aard is, maar die echt om het contactmoment gaat. Het praatje, de wandeling. Dit valt ook binnen het sociaal domein.” Cliënten reageren over het algemeen positief op de aanpak waarin Aan het roer van je eigen leven het uitgangspunt vormt, zegt ze. Kindt herkent dit uit wat CZ zorgkantoor terughoort van cliënten. “Mensen vinden zelf keuzes kunnen maken heel belangrijk”, zegt ze. “Het geeft ze een gevoel van waardigheid en grip op het leven. Ze krijgen het beeld dat ze niet alleen Wlz-cliënt zijn maar ook mens blijven. De zorgaanbieders herkennen ook de wens van hun cliënten om eigen regie over hun leven te behouden. Het vraagt natuurlijk meer ruimte voor maatwerk van ze. Dat stimuleren we dan ook vanuit onze afdeling Inkoop en Zorgadvies.”

De balans vinden

Het gedachtegoed van eigen regie is in de Wlz inmiddels heel breed omarmd, stelt Kindt. “Het is altijd een kwestie van de balans vinden tussen de wens van de cliënt en wat haalbaar is binnen de grenzen van de betaalbaarheid en toegankelijkheid van de zorg. Op dat punt schuurt het soms nog." Amarijn pakt dit heel goed op, vindt ze. “Hoe zij werken vanuit eigen regie van de cliënt sluit direct aan op ons strategisch thema Aan het roer van je eigen leven. Ze ondersteunen mensen om grip te houden op hun eigen leven. Dat draagt direct bij aan de kwaliteit van bestaan.”